Sáng ngày 24/8/2026, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Luật có hiệu lực từ ngày 01/01/2027, với nhiều nội dung đáng chú ý về cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và tăng cường phân cấp, phân quyền.
Theo kết quả biểu quyết tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Luật được thông qua với 93,4% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành. Phạm vi sửa đổi bao gồm 10 luật: Luật Trồng trọt; Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật; Luật Chăn nuôi; Luật Thú y; Luật Thủy sản; Luật Địa chất và khoáng sản; Luật Tài nguyên nước; Luật Thủy lợi; Luật Khí tượng thủy văn và Luật Đê điều.
Cắt giảm mạnh thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh
Một trong những trọng tâm của lần sửa đổi này là tiếp tục đơn giản hóa môi trường pháp lý trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.
Theo thông tin được công bố, Luật sửa đổi, bổ sung 8 luật để cắt giảm 40 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 12 thủ tục hành chính và cắt giảm 40 điều kiện kinh doanh. Đồng thời, 24 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại 4 luật được phân quyền cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh thực hiện.
Việc điều chỉnh được thực hiện theo hướng giảm các khâu trung gian, tăng quyền chủ động cho địa phương và tạo thuận lợi hơn cho tổ chức, doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các thủ tục chuyên ngành.
Đáng chú ý đối với lĩnh vực giống cây trồng
Đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực giống cây trồng, những sửa đổi liên quan đến Luật Trồng trọt là nội dung cần đặc biệt quan tâm.
Trong quá trình Quốc hội xem xét dự luật, vấn đề cắt giảm điều kiện kinh doanh đối với giống cây trồng và phân bón đã được trao đổi. Theo giải trình của Chính phủ, mặc dù một số điều kiện sản xuất đối với giống cây trồng và phân bón không còn được quy định như trước, các tổ chức, cá nhân tham gia sản xuất, kinh doanh vẫn phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ theo pháp luật chuyên ngành.
Điều này có nghĩa là việc đơn giản hóa điều kiện kinh doanh không đồng nghĩa với nới lỏng yêu cầu về chất lượng sản phẩm.
Hoạt động sản xuất, kinh doanh giống cây trồng giả hoặc không đáp ứng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật vẫn bị xử lý theo quy định. Việc kiểm soát chất lượng giống cây trồng nhập khẩu cũng như giống lưu thông trên thị trường tiếp tục được thực hiện theo pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và các quy định pháp luật có liên quan.
Đây là điểm quan trọng đối với ngành giống: doanh nghiệp có thể được giảm bớt một số thủ tục và điều kiện hành chính, nhưng yêu cầu về chất lượng giống, truy xuất nguồn gốc, tuân thủ tiêu chuẩn – quy chuẩn và trách nhiệm của đơn vị sản xuất, kinh doanh vẫn là nền tảng trong quản lý thị trường.
Tăng cường phân cấp, phân quyền
Một định hướng nổi bật khác của Luật là chuyển một số thủ tục hành chính từ cấp Bộ về địa phương.
Theo đó, 24 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền của Bộ Nông nghiệp và Môi trường được phân quyền cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh thực hiện. Việc phân quyền gắn với mô hình tổ chức chính quyền địa phương, qua đó hướng tới giảm thời gian xử lý hồ sơ và tăng tính chủ động trong quản lý tại địa phương.
Đối với doanh nghiệp nông nghiệp, việc phân quyền có thể tạo thuận lợi hơn trong tiếp cận và thực hiện các thủ tục chuyên ngành. Tuy nhiên, các đơn vị cũng cần chủ động cập nhật quy trình, cơ quan tiếp nhận và yêu cầu hồ sơ mới khi Luật cùng các văn bản hướng dẫn chính thức được áp dụng.
Hướng tới môi trường kinh doanh thuận lợi nhưng vẫn kiểm soát chất lượng
Việc sửa đổi đồng thời 10 luật cho thấy định hướng tiếp tục cải cách thể chế trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường theo hướng cắt giảm thủ tục, giảm điều kiện kinh doanh không cần thiết, tăng phân quyền và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.
Đối với ngành giống cây trồng, những thay đổi này mở ra kỳ vọng về một môi trường pháp lý thuận lợi và linh hoạt hơn cho hoạt động nghiên cứu, sản xuất, nhập khẩu và kinh doanh. Song song với đó, trách nhiệm bảo đảm chất lượng, tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật và cung cấp sản phẩm giống có nguồn gốc rõ ràng vẫn tiếp tục được đặt ở vị trí quan trọng.
Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2027. Các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp cần tiếp tục theo dõi các văn bản hướng dẫn để kịp thời cập nhật quy trình và bảo đảm tuân thủ khi các quy định mới chính thức được áp dụng.
Nguồn: Biên tập, tổng hợp từ bài viết “Quốc hội thông qua Luật sửa đổi 10 luật về nông nghiệp và môi trường”, tác giả Tùng Đinh, Báo Nông nghiệp và Môi trường, đăng ngày 24/08/2026.
Hình ảnh AI
Xem bài viết gốc: Báo Nông nghiệp và Môi trường.